"Ecolife, waarom hebben de Belgen zo'n grote voetafdruk?"

In oktober vorig jaar kon iedereen het lang verwachte Living Planet Report 2010 van WWF lezen. Voor heel wat Belgen was het even slikken: in het vorige rapport van 2008 zaten we met een voetafdruk van 5,1 hectaren nog net onder het Europese gemiddelde. Dat was even anders in het rapport van 2010: deze keer grepen we net naast brons met de vierde grootste ecologische voetafdruk ter wereld! De herberekende voetafdruk van een gemiddelde Belg bedraagt nu … 8 hectaren! Dat is even hoog als die van een Amerikaan. Ecolife kreeg dan ook meer dan eens de vraag waarom onze voetafdruk zo dramatisch was gestegen.

Methodologsiche onderschatting

De belangrijkste vaststelling is dat onze voetafdruk in het verleden systematisch werd onderschat. Het Global Footprint Network, die de methodologie ontwikkelde om een voetafdruk te kunnen becijferen, probeert elk jaar de methodologie te verfijnen. En net kleine landen zoals België en Denemarken (nog net een slechtere leerling met 8,3) die per inwoner veel importeren maar wel relatief efficiënt produceren, krijgen hiervan de rekening gepresenteerd.

Ecolife becijferde dat 95% van onze stijging kan worden verklaard door de veranderingen in methodologie. Een tiental factoren konden we identificeren.
Eén van de belangrijkste veranderingen is de berekening voor het toekennen van het energieverbruik van internationaal vrachtverkeer aan verschillende landen. Kijken we naar de wereldwijde scheepvaart en luchtvaart, welk aandeel daarvan komt dan op rekening van een Belg? Voordien werd gekeken naar economische activiteit om zo een percentage te berekenen voor elk land; sinds deze editie wordt echter rekening gehouden met de import voor een land. Het Belgische aandeel voor internationaal transport verklaard meteen 20% van de stijging.
Andere belangrijke veranderingen zijn het opnemen van meer handelsgegevens, het herberekenen van de voetafdrukwaarden van Belgische exportproducten, het gebruik van nauwkeurigere gegevens van veevoeders voor de veeteelt (hoeveel gras en granen een koe nodig heeft), een nieuwe inschatting van de productiviteit van Belgisch akkerland en een andere factor voor het aandeel van braakland.

Steeds nauwkeuriger... en hoger!

Het Global Footprint Network zal ook in de toekomst nog werken aan een verfijning van de methodologie. Het volledig in kaart brengen van onze milieu-impact is allesbehalve kinderspel. Elk jaar komen er nieuwe en nauwkeurigere gegevens en landenstatistieken ter beschikking, waardoor nieuwe elementen in rekening kunnen worden gebracht. De huidige waarde van 8 hectare voor een gemiddelde Belg is dus zeker niet definitief.

Het belangrijkste (en slechte!) nieuws is wel dat we nog steeds een reële stijging optekenden van onze ecologische voetafdruk. Ondanks een 5% daling van onze CO2-uitstoot steeg de totale ecologische voetafdruk tussen 2005 en 2007 met 2% door veranderingen in economische activiteit.

Er is dus nog werk aan de winkel, en Ecolife neemt met plezier hierin een voortrekkers rol!